Top 5 nguyên tắc thiết kế UI giúp tăng trải nghiệm người dùng

Khi nắm được các quy tắc trong thiết kế UI sẽ giúp mang đến hiệu quả rất cao trong công việc, đặc biệt là tăng trải nghiệm của người dùng. Cùng chuyennghiep.vn tìm hiểu top 5 nguyên tắc “vàng” trong thiết kế UI mà các designer đều cần biết.

Thiết kế UI là gì?

Thiết kế UI là yếu tố quan trọng truyền tải thông điệp sản phẩm

Thiết kế UI (User Interface) là thiết kế giao diện người dùng. Tức là, Thiết kế UI bao gồm tất cả những gì mà người dùng có thể nhìn thấy như bố cục, màu sắc, font chữ, hình ảnh,… Thiết kế UI là yếu tố quan trọng giúp truyền tải thông điệp từ người thiết kế, nhà cung cấp sản phẩm, dịch vụ đến người dùng.

Vai trò của UI trong thiết kế website/app

Trong thiết kế thì UI đóng vai trò là yếu tố truyền tải thông điệp từ người thiết kế, nhà cung cấp dịch vụ, sản phẩm tới người dùng. Đơn giản hơn thì nhà thiết kế đóng vai trò như 1 lập trình viên hoặc nhà xây dựng để bất cứ ai cũng có thể hiểu và sử dụng được sản phẩm của họ.

Ví dụ: Trên cương vị là một người thợ mộc khi bạn đóng một cái giường thì trước tiên sản phẩm bạn làm ra phải giống một cái giường đã, không thể cái giường lại giống 1 cái bàn được đúng không nào? Thì ở đây UI cũng được hiểu tương tự như vậy.

5 nguyên tắc quan trọng khi thiết kế UI

Để người dùng kiểm soát giao diện

UI tốt đem lại cho người dùng cảm giác được kiểm soát, giúp họ dễ dàng nắm bắt và làm chủ sản phẩm.

• Cho phép hoàn tác các hành động: Người dùng phải luôn có thể quay lại bất cứ điều gì họ đang làm. Điều này khuyến khích họ khám phá mà không sợ sai. Ví dụ: Chức năng Undo trong Gmail.
• Giao diện dễ điều hướng: Điều hướng phải rõ ràng, cung cấp bối cảnh nơi họ đang ở, đã đi qua và sẽ tới.
• Cung cấp các dấu hiệu trực quan: Tiêu đề trang, highlight option giúp người dùng biết ngay vị trí hiện tại của mình.
• Khả năng dự đoán: Cung cấp dấu hiệu để đoán được kết quả hành động (Ví dụ: Ấn vào đâu để hoàn tất đơn hàng).
• Cung cấp phản hồi: Phản hồi sau mỗi hành động (như đổi màu nút bấm) để người dùng biết hành động đã được thực hiện.
• Hiển thị trạng thái của hệ thống: Cập nhật tiến độ khi hệ thống cần thời gian xử lý giúp người dùng thoải mái hơn.

Tạo sự thoải mái khi tương tác với sản phẩm

• Loại bỏ yếu tố không có ích: Giao diện không nên chứa thông tin gây nhiễu. Thiết kế tối giản giúp tập trung vào giá trị cốt lõi.
• Không bắt người dùng nhập lại dữ liệu: Thực hiện tối đa công việc với lượng thông tin tối thiểu từ người dùng.
• Tránh thuật ngữ khó hiểu: Sử dụng ngôn ngữ dễ đọc, quen thuộc.
• Áp dụng luật Fitts: Các chức năng quan trọng nên thiết kế nút lớn hơn, dễ bấm hơn và giảm số bước thực hiện.
• Sử dụng phép ẩn dụ thế giới thực: Liên kết UI với thực tế (như icon thùng rác, giỏ hàng) giúp người dùng dễ nhận diện.
• Thông báo lỗi hiệu quả: Thông báo rõ ràng kèm gợi ý giải quyết, hoặc tốt nhất là ngăn lỗi xảy ra bằng popup confirm.
• Đảm bảo không mất dữ liệu: Tự động lưu những gì người dùng đã làm để tránh rủi ro mất điện hay lỗi hệ thống.

Giảm các suy nghĩ không cần thiết

• Phân tách chuỗi thông tin: Nhóm số điện thoại hoặc số thẻ thành từng cụm để tránh nhầm lẫn.
• Quy tắc 3 lần nhấp chuột: Người dùng có thể tìm thấy thông tin cần thiết chỉ với tối đa 3 lần click.

Tính nhất quán

Tính nhất quán là tính chất thiết yếu đối với một thiết kế UI tốt.

• Nhất quán giao diện: Đồng bộ font chữ, màu sắc, icon trên toàn bộ sản phẩm.
• Nhất quán chức năng: Đối tượng hoạt động theo cùng một cách trong toàn bộ giao diện để tránh gây bất ngờ tiêu cực.
• Phù hợp mong đợi: Làm theo những gì người dùng đã quen thuộc trên các ứng dụng/web khác.
• Đừng sáng tạo lại các mẫu: Sử dụng các quy ước phổ biến để người dùng không gặp khó khăn khi làm quen.
• Đừng sáng tạo thuật ngữ: Tránh đặt tên khác biệt gây nhầm lẫn cho người dùng.

Thực hiện tạo nên bản thử nghiệm

Tạo bản thử nghiệm (prototype) khi thiết kế UX/UI là yêu cầu bắt buộc để lấy đánh giá thực tế từ người dùng. Việc này giúp lập trình viên điều chỉnh kịp thời, nâng cao chất lượng website và giảm thiểu rủi ro sau khi xuất bản.

Trên đây là những nguyên tắc thiết kế UI cơ bản và quan trọng mà bất cứ lập trình viên nào cũng nên nắm rõ để tăng hiệu quả công việc. Chúc các bạn thành công!